Gıda fiyatlarındaki hızlanma ücretlerin alım gücünü yeniden gündeme taşıdı

KAMUAR: Gıda fiyatları ekimde yüzde 4,7 arttı

Birleşik Kamu-İş'in Ar-Ge birimi KAMUAR, 64 temel gıda maddesinden oluşan sepette fiyatların ekimde aylık yüzde 4,7, yıllık yüzde 53,8 yükseldiğini açıkladı. Araştırmaya göre en sert artış ayda yüzde 23,7 ile taze sebzede görüldü, sebze fiyatları bir yılda yüzde 159,1 arttı. Endeks 77 aydır kesintisiz yükseliyor. Eylül 2021'den bu yana gıda yüzde 2.353, kamu çalışanı maaşları ise yüzde 1.292 arttı. Konfederasyon, kamu çalışanlarının gıda karşısındaki reel alım gücünün yüzde 43,3 gerilediğini hesapladı.

Kaynak: Yeniçağ Gazetesi, “Maaş yerinde sayıyor gıda fiyatları uçuyor” (yeni sekmede açılır) · Kanal 46, “Gıda Fiyatları Beş Yılda %2.353 Arttı: Maaşlar Eridi” (yeni sekmede açılır) · Habererk.com, “Gıda enflasyonu yıllık yüzde 53,8'e ulaştı” (yeni sekmede açılır) · Gazeteciler Platformu, “Gıda fiyatları 5 yılda 24 katına çıktı: Maaşların alım gücü yüzde 43 eridi” (yeni sekmede açılır)

Dört kişilik ailenin gıda harcaması asgari ücreti aştı

AjansHaber'in derlemesine göre net asgari ücret 2024'ten 2026'ya nominal olarak yüzde 65,1 arttı. Aynı dönemde TÜRK-İŞ'in dört kişilik aile için hesapladığı gıda harcaması Eylül 2026'da 37.800,92 TL'ye çıktı ve asgari ücreti 9.725 TL aştı. TÜİK verisinde Eylül'de yıllık TÜFE yüzde 29,73 oldu. Ulaştırmada artış yüzde 35,10, konut grubunda ise yüzde 39,99 olarak gerçekleşti.

Alım Gücü verisi: Alım Gücü verisine göre Eylül 2026'da 4 kişilik ailenin açlık sınırı 37.801 TL, yoksulluk sınırı 123.130 TL.

Kaynak: AjansHaber, “Gelir artıyor mu, alım gücü nasıl değişiyor?” (yeni sekmede açılır)

2027 asgari ücreti için yüzde 25-30 senaryoları

Basındaki değerlendirmelerde 2027 asgari ücretine yüzde 25 ile 30 arasında zam yapılabileceği, yüzde 30 artışta net tutarın yaklaşık 36.500 TL'ye çıkabileceği öne sürüldü. SGK Başuzmanı İsa Karakaş, bütçede vergi istisnası desteğine ayrılan 1 trilyon 460 milyar TL'lik kaynağa dayandı. Bu kaynak bir önceki yıla göre yüzde 33,70 arttı. Karakaş, net ücretin 36.498 TL'ye ulaşabileceğini öngördü. Yazılarda 2027'de ara zam beklentisi de dile getirildi, ancak bunun resmî bir karar olmadığı vurgulandı.

Alım Gücü verisi: Alım Gücü verisine göre mevcut net asgari ücret 28.075,50 TL.

Kaynak: Hatay Asi Gazetesi, “Asgari Ücret Tahmini Açıklandı: Ara Zam İçin Yeni Tarih” (yeni sekmede açılır) · Bölge Gündemi, “2027 asgari ücret bütçesi netleşti: 1,4 trilyon TL kaynak ayrıldı” (yeni sekmede açılır)

Faiz indirimi sonrası konut piyasasında ertelenen talep

TCMB politika faizini 100 baz puan indirerek yüzde 36'ya düşürdü. Ekim beklenti anketinde yıl sonu faiz beklentisinin ortancası yüzde 35 oldu. TÜİK verisine göre Eylül'de 142.390 konut satıldı ve satışlar yıllık yüzde 9,3 geriledi. TCMB verisi, konut fiyatlarının nominal yüzde 22,3 artarken reel olarak yüzde 5,7 düştüğünü gösterdi. Gayrimenkulcü Yaşar Doğan, kalıcı hareketlilik için fiyatların hane gelirleriyle dengelenmesi gerektiğini söyledi.

Kaynak: bursa.news, “Konut Piyasasında Yılın Son Çeyreği: Gözler Faizlerde ve Ertelenen Talepte” (yeni sekmede açılır) · Güneydoğu Ekspres, “Faiz indirimi sonrası gözler altın, konut ve otomobil piyasasında” (yeni sekmede açılır) · Hatay Asi Gazetesi, “Asgari Ücret Tahmini Açıklandı: Ara Zam İçin Yeni Tarih” (yeni sekmede açılır)

Sendikalar ve emekliler gelir kaybına dikkat çekti

Çalışma Bakanı Vedat Işıkhan, kamu görevlilerinin alım gücünü korumayı ekonomik istikrar ve kamu maliyesiyle birlikte ele aldıklarını söyledi. Büro Memur-Sen Genel Başkanı Yusuf Yazgan, memur maaşlarının büyük bölümünün kiraya gittiğini ve işçi-memur maaş farkının memurlar aleyhine açıldığını belirtti. BES Malatya Şube Başkanı Kazım Hazar 27,3 trilyon liralık 2027 bütçe teklifini değerlendirerek vergi yükünün daha adil dağıtılmasını istedi. TÜED Uludağ Şube Başkanı Kenan Pars ise emeklilerin kira, gıda, enerji ve sağlık giderlerini karşılamakta zorlandığını ifade etti.

Kaynak: Bursada Bugün, “Huzurevinde duygu dolu anlar! Bursa'da emekliler büyüklerle buluştu” (yeni sekmede açılır) · Düzce TV, “Bakan Işıkhan’dan 609 milyon liralık eğitim yardımı açıklaması” (yeni sekmede açılır) · Malatya Söz, “BES Malatya’dan 2027 Bütçesine Tepki: Vergi ve Maaşlar İçin Düzenleme Çağrısı” (yeni sekmede açılır)

İngiltere'de orta sınıfın harcama gücü geriledi

Financial Times'ın analizini aktaran Ekonomim'e göre, İngiltere'de orta sınıf yaşamın yıllık maliyeti aile profiline göre değişiyor. Bu maliyet 56 bin sterlin ile 216 bin sterlin arasında. Analize göre orta harcama grubunun reel harcama gücü son 10 yılda yaklaşık yüzde 25 azaldı. En düşük gelirli yüzde 20'lik kesimin ise temel ihtiyaç sepetini karşılayamadığı belirtildi.

Kaynak: Ekonomim, “Orta sınıf yaşamak bile lüks oldu, İngiltere'de yıllık maliyet 216 bin sterline ulaşıyor” (yeni sekmede açılır)